Uluslararası Esnek Hukuktan Bağlayıcı Hukuka: Şirketler ve İnsan Hakları - Özge Yücel Dericiler

Şirketler, çeşitli şekillerde haklarımızı ihlal eder ve bu ihlallerden dolayı çoğunlukla hukuk önünde hesap vermez. Diğer yandan, devletlerin hukuken ve siyaseten elverişli bir ortam yaratmadığı, hukuk devleti ve demokrasinin işler halde olduğu, rüşvet ve yolsuzluğun yaygın olmadığı, bürokrasinin şeffaf olduğu ülkelerde şirketler aynı rahatlıkla hareket edemez. Kısacası çok uluslu/ulus aşırı şirketlerin modern zamanların Leviathan'ı olarak görülmesi, buna karşılık devletlerin zayıf ve şirketlerce manipüle edilen aktörlere indirgenmesi aşırı bir yaklaşım olabilir. Günümüzde pek çok insan hakkı ihlali hala devletlerce gerçekleştirilir. Bu nedenle devletlerin ve şirketlerin insan haklarına etkisini ve yükümlülüklerini, aralarındaki ilişkileri de dikkate alarak, ayrı ayrı değerlendirmek gerekir.
Bu çalışmada şirketlerin insan hakları alanında doğrudan ve dolaylı olarak neden olduğu ya da kolaylaştırdığı ihlaller incelenmekte ve alana ilişkin temel hukuki sorunlar tartışılmaktadır. Bu çerçevede, iş dünyası ve insan hakları çalışma alanının en güncel konu başlıklarından olan zorunlu özen yükümlülüğü yasaları ile ticari işletmelerin insan hakları yükümlülüklerine ilişkin bağlayıcı uluslararası sözleşme taslak çalışmaları da değerlendirilmektedir.

(ARKA KAPAKTAN)