Kastamonu Hurufat Defterleri (1690-1840) - Mustafa Eğilmez, Özcan Oğur

Huruf, Arapça bir sözcük olup, harflerin çoğulu anlamındadır. Hurufat Defterleri, Osmanlı Devleti idari teşkilatlanmasında önemli bir yere sahip olan kaza idaresi esas alınarak tutulmuştur. Bilindiği gibi Osmanlı devletinde kaza idaresi, ticari ve kültürel üstünlüğü ile çevrenin merkezi olmuş bir kasaba veya şehrin merkezini çevrelemiş köylerin teşkil ettiği idari bir birlikti. Bu idari birlik Osmanlı İlmiye teşkilatından Kazaskerlik makamına bağlı kadı'nın yönetimi altında bulunurdu.

Bu eserde incelenen yirmi altı adet Kastamonu Hurufat defterlerinin transkripsiyon ve değerlendirilmesindeki temel saik, söz konusu tarih aralığında Kastamonu şehir tarihini ortaya koymak düşüncesi olmuştur. Burada özellikle şehrin siyasi tarihinin dışında, sosyal ve ekonomik tarihine ilişkin çok kıymetli bilgiler ihtiva eden belgelerin Kastamonu şehir tarihine bir katkı sunması amaçlanmıştır. Yukarıda da değinildiği üzere Osmanlı şehrini oluşturan temel unsurların başında vakıf müesseseleri gelmektedir. İncelediğimiz Kastamonu Hurufat defterlerinde de aynı durumun geçerli olduğu görülmüştür. Nitekim Hurufat defterlerinde, Kastamonu şehir merkezine ait tespit edilen 165 vakıf eserine ilişkin 6337 atama kaydına ulaşılmıştır. Gayret bizden tevfik Allah'tandır.

(Tanıtım Bülteninden)