Borçlar Hukuku Genel Bölüm Cilt: 4 Borçların Üçüncü Kişilerle İlgisi Alacağın Devri Ve Borcun Üstlenilmesi Sözleşmedeki Özel Durumlar Borçların Sonra Ermesi - Abdülkadir Arpacı

Rahmetli Hocam Prof. Dr. Necip Kocayusufpaşaoğlu, kendisine sağlıklı ve uzun ömürler dilediğim kıymetli hocam Prof. Dr. Hüseyin Hatemi, rahmetli Hocam Prof. Dr. Rona Serozan ve şahsım "Borçlar Hukukunun Genel Hükümlerini müşterek bir kitap halinde hukuk dünyasına kazandırma anlaşması yapmıştık. Bu anlaşmaya göre, her birimizin sorumluluk kısmı ayrı olacaktı.

Anılan Hocalarım, kendi kısımlarını uygun zaman içinde hazırlayıp yayımladılar. Hatta O'nlar, kitaplarının sonraki baskılarını da yayımlayıp okuyuculara ulaştırdılar. Üzülerek söylemeliyim ki, anılan hızı bir türlü yakalayamadım. Bunun sebebi ise, önce yoğun ders yüküm, daha sonra da kanunlarımızın ve özellikle Borçlar Kanunu'nun yeniden kaleme alınıp değiştirmesidir.

Söz konusu kaçınılmaz engeller ve özellikle hala hak veremediğim sebeplerle bazı kanunların, bu arada Borçlar Kanunu'nun baştan sona yeniden yazılması olgusu gecikmenin temel sebebini oluşturmuştur. Gerçekten, biraz geç de olsa kendi kısmıma ilişkin kitabı önceki kanunlara göre yazıp bitirmiştim; ama, daha sonra yapılan kanun değişiklikleri, hazırladığım kitabın yayımlanmasına mâni olmuştu. Çünkü, kitabı yeniden, halk dili ile "sil baştan" kaleme almam gerekiyordu. Doğru tarzın bu olduğuna inanıyordum. Şayet, yazdığım kitabı yeni kanunlara "ekleme ve çıkarma" yöntemi ile adapte etmeye çalışsaydım, hazırlanan kitap "yamalı bohça" alacaktı. Bu manzara, hem beni hem de okuyucuyu rahatsız edecekti. Keşke, önceki kanunların çok büyük kısımlarının bazı kelimeleri değiştirilmiş tekrarından ibaret olan söz konusu yeni kanunlar, çalışmamın gecikmesine sebep olmasaydı.

Yazılan bir kitabın, kanunlar değişince yeniden kaleme alınmasındaki güçlüğün tarifi, gerçekten çok zordur. Medeni Kanun, Borçlar Kanunu, Ticaret Kanunu, Ceza Kanunu gibi temel kanunların hem de madde numaralarını bile değiştirerek büyük ölçüde eskiyi tekrar etme yöntemiyle yeniden kaleme alınması uygun olmasa gerekir. Şüphesiz, kanunlar, dokunulmaz kutsallar değildir. Gerekirse ve gerektiği ölçüde, bazı hükümlere müdahale edilip onlar yeniden yazılabilir. Ancak, temel kanunların sanki reform gibi tamamen yeniden yazılması, hele hele önceki kanunun büyük ölçüde tekrarı yanlış olur.

İşte bu sebeplerle, elinizdeki kitap, iki kere yazılmıştır; ama siz kitabın ikinci yazım ile oluşanını okuyacaksınız. Doğaldır ki, söz konusu yeni kitapta, önceki kanunların ve o kanunlara bakış ile oluşturulan doktrin ve tatbikatın gerektiği ölçüde yer alması da gerekmekteydi. Bu kitapta, anılan hukuki manzarayı da okuyucular göreceklerdir. Bu yöntemin kaçınılmaz olduğu kabul edilmelidir. Zira, hiçbir verimli ağaç, köksüz olamaz. Öte yandan, hukuki tefekküre erişebilmek için, anılan çabanın gösterilmesi, yani yeni kanunların mehazı olduğunda şüphe bulunmayan önceki mevzuatın, yürürlüğü kalmamış olsa bile, yer yer zikredilmesi şarttır. Yeri gelmişken önemli belirtilmelidir ki, kanunların dilini değiştirmek, hukuk dersleri almayan kişilerin hukukçu olmalarını sağlayamaz. Ayrıca, yerleşmiş hukuki terimleri (ıstılahları) bir yana atmak, hukuk bilimine katkı sağlamak şöyle dursun, ona zarar verecektir. Bu sebeplerle, kitapta, yer yer önceki kanunlarda geçen terimler de, bilerek ve isteyerek kullanılmıştır. Bu yöntem, terim fakirleşmesine set çekecektir.

Kitap dört bölümden oluşmaktadır.

Bu kitapta Borçların Üçüncü Kişilerle ilgisi; Alacağın Devri (Temliki) ve Borcun Nakli; Sözleşmedeki Özel Durumlar; Borçların Sona Ermesi konuları ele alınmıştır. Bu başlıklar altındaki konuların ağır olduğu açıktır. Ancak, yer yer verilen örneklerle ve dilimizin doğru bir şekilde kullanılmasına dikkat edilerek alınan ağırlık giderilmeye çalışılmıştır.

Gönül, yukarıda anılan hocalarımızın hayata veda etmeyip birlikte olmamızı sağlamalarını ve dolayısıyla dört yazarlı kocaman bir kitabın yayımlanmasını arzu ederdi. Ne var ki, dünyayı idare eden biz değiliz.

Sözlerime son verirken, sevgili Anneme ve aynı zamanda hocam olan, ilim deryası sıfatını hak eden sevgili babama, sevgili kız kardeşime yüce Allah'tan rahmet dilerim. Beni her zaman destekleyen, bilimsel çalışmalarım sırasında hep yanımda olmayı tercih eden, öteki kitaplarımda olduğu gibi bu kitabın tashihlerinde de beni yalnız bırakmayıp yardımcı olan sevgili eşim Meral Arpacı'ya teşekkürü borç biliyorum. Sevgi dolu çocuklarım Ahmet Murat'ı ve Ali Suat'ı sevgiyle kucaklayıp kendilerini kocaman öpüyorum. Sevgili meslektaşlarım, araştırma görevlisi Defne Deniz Kısmalı ve araştırma görevlisi Simge Anaklı da kitabın tashihinde yardımcı oldular. Onlara teşekkür etmeyi borç biliyorum. Ayrıca, çocukluğumdan itibaren yetişmeme vesile olan bütün hocalarıma gönülden teşekkür ederim. Onların hayatı terk edenleri için de Allah'tan rahmet dilerim. Kitabın bir an önce basılması bakımından anlayışlı davranıp yardımcı olan, nezaketini esirgemeyen Oğuzhan Oruç'a ve emeği geçen Filiz Kitapevi çalışanlarına teşekkür etmekten zevk aldığımı da belirtmek isterim.

Prof. Dr. Abdülkadir Arpacı