ÖNSÖZ
Üniversitelerin inşaat mühendisliği bölümlerinde okutulmakta olan ve izostatik sistemlerin ince-lendiği YAPI STATİĞİ – I dersi, bölümün temel derslerinden biridir. Daha sonraki sömestrlerde görülecek olan derslerde başarılı olabilmek için, iyice özümsenerek öğrenilmesi şarttır.
Kitap 8 bölümden oluşmakta olup, her bölümün sonunda oldukça fazla sayısal uygulama mev-cuttur ve her düzeydeki öğrenciye cevap verebilmesi için gayret sarfedilmiştir.
Her ne kadar betonarme derslerinde ve geçerli olan yönetmeliklerde kN ve kNm birimleri kulla-nılıyor olsa da, burada büyük sayılar kullanmamak ve daha kolay yük tahminleri yapabilmek adına, ton ve tm birimleri tercih edilmiştir. Kuvvetler, momentler ve sonuçlar (10) ile çarpıla-rak, kolayca kN ve kNm ye dönüştürülebilir.
Şekillerin çiziminde yardımlarını esirgemeyen TUNA PROJE LİMİTED ŞİRKETİ’nin değerli yöne-ticileri, Sn. Şakir Tuna, Sn. Osman Yılmaz ve mühendis Sn. Ecem Odabaş’a, sevgili dostum Sn. Mehmet Özkan’a içtenlikle teşekkür ederim.
Bu vesile ile, bizlere Yapı Statiğinin temellerini öğreten, uluslararası bir üne sahip merhum ho-cam Prof. Dr. - Ing. Yavuz Başar’ın (Ruhr Universität) aziz hatırasını bir kere daha anmak isterim.
Kitabın basımını ve dağıtımını üstlenen Birsen Yayınevi’ne ve Sn. Bahadır Algın’a da teşekkürle-rimi sunarım.
Bülent YEĞİN
Şubat 2019

İÇİNDEKİLER
GİRİŞ 7
BÖLÜM-1
GENEL BİLGİLER 9
BÖLÜM-2
 Kabuller 13
 Taşıyıcı elemanların sınıflandırılması 14
 Mekanik’den ön bilgiler 16
 Genel kuvvetlerin dengesi 21
 Düzlemsel kuvvetlerin dengesi 22
 Mafsal şartları 23
 İzostatik olma şartı 29
 Taşıyıcı sisteme etki eden kuvvetler 34
 Düzlemsel çubuk sistemler 38
 Çubuk sistemlerde tanımlar 39
 Mesnetler 39
 Yapı statiği krokisi 42
 Sayısal uygulamalar 43
BÖLÜM-3
KESİT TESİRLERİ 67
 Kesit tesirleri diyagramları 71
 Yük ve kesit tesirleri arasındaki bağıntılar 72
 Kesit tesirlerinin tayininde izlenecek yol 74
 Fonksiyon yazma yöntemi 75
 Kesit tesirlerinin bulunmasında kolaylık sağlayan yöntemler 77
 Basit kirişlerde ω sayıları 79
 Yük düzenleme yöntemi 82
 Sayısal uygulamalar 85
BÖLÜM-4
GERBER KİRİŞLERİ 203
 Mafsalların düzenlenmesinde dikkat edilecek hususlar 204
 Hesapta izlenen yol 205
 Taşıma şemaları 206
 Sayısal uygulamalar 209
4
BÖLÜM-5
KAFES SİSTEMLER
 Genel bilgiler 251
 Kafes sistemlerin düzenlenme şekilleri 253
 Temel kafes sistemler 253
 İzostatik olma şartı 254
 Çubuk kuvvetlerinin bulunması 255
 Düğüm noktaları yöntemi 255
 Ritter kesim yöntemi 257
 Karışık yöntem 258
 Sayısal uygulamalar 260
BÖLÜM-6
ÜÇ MAFSALLI KEMERLER
 Genel bilgiler 275
 Üç mafsallı gergisiz kemerler 277
 Üç mafsallı gergili kemerler 278
 Üç mafsallı kemerlerin basit kiriş yardımıyla çözümü 279
 Sayısal uygulamalar 282
BÖLÜM-7
KARMA SİSTEMLER
 Genel bilgiler 291
 Langer kirişi 291
 Sayısal uygulamalar 294
BÖLÜM-8
SİSTEMLERİN HAREKETLİ YÜKLERE GÖRE HESABI
 Genel bilgiler 309
 Kiriş üzerinde bir adet tekil yük hali 309
 Kiriş üzerinde iki adet tekil yük hali 311
 Kiriş üzerinde üç adet tekil yük hali 314
 Kiriş üzerinde birçok tekil yük hali 317
 Maksimum değeri veren yüklemenin bulunması 317
 Katar konumunun grafik metodla bulunması 321
 Sayısal uygulamalar 323
 Tesir hatları (Tesir çizgileri) 330
 Hareketli yük tipleri 331
 Basit kirişlerde tesir hatları 332
 Konsol kirişlerde tesir hatları 334
5
 Çıkmalı kirişlerde tesir hatları 336
 Tesir hatlarının kullanılması 342
 Gerber kirişlerinde tesir hatları 343
 Kafes sistemlerde tesir hatları 346
 Üç mafsallı kemerlerde tesir hatları 349
 Kinematik metod 353
 Virtüel iş teoremi 353
 Bağ kuvvetlerinin hesabında virtüel iş prensibi 354
 Tesir hatlarının çiziminde virtüel iş prensibi 355
 Sayısal uygulamalar 360