İmparatorlukların Çöküşü - Michael A. Reynolds

 

Osmanlı ve Rus imparatorluklarının çöküşü, çağdaş tarihte büyük bir dönüm noktasıdır. Bu imparatorlukların çözülmesi Birinci Dünya Savaşı’nın hem sebebi hem de sonucu olurken, milyonlarca insanın da ölümüne yol açtı. Ortadoğu ile Avrasya’nın çehresini geri dönüşsüz bir şekilde değiştiren bu çöküşün etkileri günümüzde Türkiye, Arap ülkeleri ve Kafkasya’da halen sürmektedir.

Elinizdeki kitap, iki büyük imparatorluğun birbirleriyle rekabet içinde yıkılmasını Osmanlı ve Rus arşivlerinde derinlemesine bir araştırmaya dayanarak anlatıyor. Söz konusu rekabeti karşıt milliyetçiliklerin çatışması olarak tasvir eden geleneksel anlatı bu öncü çalışmada tersyüz ediliyor ve yerine, 20. yüzyılda Osmanlı-Rus sınır bölgelerindeki tarihsel akışın anahtarı olarak jeopolitik rekabet ile yeni bir devletlerarası düzenin küresel çapta ortaya çıkışı konuluyor.

İmparatorlukların Çöküşü, Ortadoğu, Rusya ve Avrasya tarihi, uluslararası ilişkiler, etnik çatışmalar ve Birinci Dünya Savaşı ile ilgilenen herkesin ilgisini çekecek bir başvuru kaynağı.

Michael A. Reynolds , Princeton Üniversitesi Yakındoğu Araştırmaları bölümünde doçent olarak görev yapmaktadır. Özellikle Kafkasya tarihi üzerine uzmanlaşan Reynolds, ilk kitabı olan İmparatorlukların Çöküşü yanında Ermenistan, Azerbaycan ve Kürt tarihi üzerine çeşitli makaleler kaleme almıştır.
İmparatorlukların Çöküşü American Historical Association George Louis Beer uluslararası tarih ödülünü almıştır.

İÇİNDEKİLER

Teşekkür

Haritalar

Giriş

I 

Anarşi ve Rekabetin Yüksek Siyaseti

II

Anadolu’da Sıkıntılar: İmparatorluklardaki Asayişsizlik ve Sınır Siyasetinin Dönüşümü

III

Zafiyetin Tasavvuru: Müslümanların, Devrimcilerin ve Mültecilerin Yönetimi

IV

Yağmurdan Kaçarken Doluya Tutulmak: İmparatorluklar Savaşa Giriyor

V

Anadolu’nun, Milletlerin ve İmparatorlukların Parçalanması

VI

Brest-Litovsk Antlaşması ve Kafkasya’nın Açılması

VII

Hürriyete Zorlanmak: Güney Kafkasya’da Bağımsızlığın Jeopolitiği

VIII

Zamana Karşı Yarış

Son Söz

Seçilmiş Kaynakça

Notlar

Fotoğraf Albümü

Dizin

Giriş

Bu çalışma Kafkasya ve Anadolu’nun sınır toprakları uğruna, Osmanlı ve Rus imparatorluklarının kendi sonlarına yaklaşırken giriştikleri mücadelenin hikâyesidir. Bu iki imparatorluk arasında imkânları açısından büyük bir uçurum olsa da, savaşın sonu herhangi birinin zaferini getirmemiştir. Kendini koruma içgüdüsü her iki imparatorluğu da aynı alın yazısına mahkûm etti: Çöküş. Parçalanma korkusu …