Batı Rumeli’yi Nasıl Kaybettik? - Fevzi Çakmak

 

Garbî Rumeli’nin Sûret-i Ziyaı ve Balkan Harbi’nde Garp Cephesi

“19 Haziran 1913 sabahı Karadeniz gemisi, akşama doğru da Gülcemal vapuru Seman iskelesinden hareket ettiler. Ben de Gülcemal vapurundaydım.

Batı Rumeli’de beş yüz yıllık Türk hâkimiyetine veda ettik. Güneş batarken Arnavutluk kıyıları da yavaş yavaş gözümüzün önünden siliniyordu.

Atalarımızın asırlar boyunca kanlarıyla suladığı, eski ve yeni şehitlerimizin gömüldüğü vatan parçasının terk edilmesi kalplerimizde giderilemeyecek acılar, hasretler meydana getiriyordu..”

Balkan coğrafyası tarihinin dönüm noktalarından Balkan Harbi, Osmanlı Devleti’nin bölgedeki beş asırlık egemenliğinin de sonuydu.. Balkan Harbi’nde neler yaşanmıştı? Mareşal Fevzi Çakmak, sonuçları yeni bir devri açan Balkan Harbi’nin üzerinden on yıl geçtikten sonra 1925’te, Türkiye Cumhuriyeti’nin henüz ikinci yılında, Harp Akademileri’nde bölgedeki muharebeleri ayrıntılarıyla anlatır…

Balkan Harbi Konferansı, ordunun nitelik ve nicelik kimliği hakkında ipuçları içeriyor.. Ordunun temel disiplin ilkesinin, bireysel siyasi tercihlerin öne çıkmasıyla nasıl bozulduğunu anlatırkenki üslubu, ilgi çekici değerlendirmeleri ve sert özeleştirileri ile Balkan Harbi konusundaki soruları yanıtlamaktadır…

Bölgenin nüfusu, askerlerin niceliği ve teçhizatı hakkındaki çizelgeler,

muharebe alanlarını gösteren krokileriyle

“Garbi Rumeli’nin Suret-i Ziyaı ve Balkan Harbi’nde Garp Cephesi”…

Mustafa Fevzi Çakmak (1876-1950)

İstanbul’da doğdu. 1898’de Harp Akademisi’nden mezun oldu.  3. Ordu 18. Tümen (Metroviçe) Kurmaylığı’na atandı. Balkan Harbi’nde Taşlıca Mutasarrıflığı, 35. Tugay Komutanlığı, Mürettep Kosova Kolordusu, Mürettep İşkodra Kolordusu Kurmay Başkanlıkları ile Genelkurmay 5. Şube Müdürlüğü, Batı Ordusu ve Vardar Ordusu Komutanlığı yaptı. 1915’te Anafartalar Grubu Komutan Vekili olarak görevlendirildi. 1916’da Doğu Cephesi 3. Mıntıka Komutanı, Kafkas Kolordu Komutanı, 2. Ordu (Diyarbakır) Komutanı, 7. Ordu (Filistin)  Komutanı olarak Birinci Dünya Harbi’nin birçok cephesinde görev aldı. 1920’de Harbiye Nazırı olarak atandı.. Ancak aynı sene Anadolu’ya geçerek Büyük Millet Meclisi Genelkurmay Başkanı olmuştur. 1922’de Batı Cephesi Komutanı olarak görevine cephede devam eden Fevzi Çakmak, kazanılan Büyük Zafer’in ardından Mareşal rütbesine hak kazanmıştır. 3 Mart 1922’den 1944’e kadar Genelkurmay Başkanlığı yapmıştır. Mareşal, Osmanlı, Avusturya-Macaristan ve Alman harp madalyalarına layık görülmüş, 1923’te TBMM tarafından kırmızı ve yeşil şeritli İstiklal Madalyası ile ödüllendirilmiştir.